Aktem prawnym regulującym sprawy zarządzania kryzysowego jest ustawa z dnia 26 kwietnia 2007 r. o zarządzaniu kryzysowym (Dz.U. z 2023, poz. 122 t.j.), której to przepisy określają organy właściwe w sprawach zarządzania kryzysowego oraz ich zadania i zasady działania w tej dziedzinie, a także zasady finansowania zadań zarządzania kryzysowego.
Ustawa ta określa także strukturę zarządzania kryzysowego w Polsce, która ma charakter wielostopniowy. Przepisy ustawy nakładają na szereg podmiotów szeroko rozumianej administracji publicznej powołania organów zarówno o charakterze opiniodawczo-doradczym jak i decyzyjnym, które możemy podzielić na:
- organy zarządzania kryzysowego,
- organy opiniodawczo-doradcze właściwe w sprawach inicjowania i koordynowania działań podejmowanych w zakresie zarządzania kryzysowego,
- centra zarządzania kryzysowego, utrzymujące 24-godzinną gotowość do podjęcia działań.
Strukturę Systemu Zarządzania Kryzysowego przedstawia poniższa tabela:
Zespół Zarządzania Kryzysowego, a Centrum Zarządzania Kryzysowego
Jak wynika z powyższej tabeli „Zespół Zarządzania Kryzysowego” to na każdym poziomie organ opiniodawczo-doradczy właściwy w sprawach inicjowania i koordynowania działań podejmowanych w zakresie zarządzania kryzysowego. Jego skład personalny jest zawsze zależy od poziomu zarządzania kryzysowego – od rządowego po gminny. Na poziomie rządowym członkami zespołu będą m.in. Prezes Rady Ministrów - przewodniczący; Minister Obrony Narodowej i minister właściwy do spraw wewnętrznych - zastępcy przewodniczącego; Minister właściwy do spraw administracji publicznej; Minister Spraw Zagranicznych; Minister Koordynator Służb Specjalnych - jeżeli został powołany. Na poziomie np. powiatu zaś w skład zespołu wchodzą osoby m.in. powołane spośród: osób zatrudnionych w starostwie powiatowym, powiatowych jednostkach organizacyjnych lub jednostkach organizacyjnych stanowiących aparat pomocniczy kierowników zespolonych służb, inspekcji i straży powiatowych; przedstawicieli społecznych organizacji ratowniczych.
Analogicznie sytuacja przedstawia się w stosunku do „Centrum Zarządzania Kryzysowego”, które w odróżnieniu od „zespołu” ma na każdym poziomie kompetencje decyzyjne. W przypadku Rządowego Centrum Bezpieczeństwa jest to szereg zadań wymienionych w art. 11 ustawy o zarządzaniu kryzysowym, a z kolei np. Wojewódzki Zespół Zarządzania Kryzysowego wykonuje zadania przewidziane w art. 16 ust. 2 ustawy o zarządzaniu kryzysowym.
